CHI BỘ TRƯỜNG THCS, THPT PHAN CHÂU TRINH
HỌC TẬP VÀ LÀM THEO TẤM GƯƠNG VÀ ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH
Chủ đề tháng 2: “CÁN BỘ LÀ CÔNG BỘC CỦA NHÂN DÂN”
TRẦN KIM YẾN
Năm 2015 ,hệ thống chính trị cả nước kỷ niệm 85 nămngày truyền thống công tác dân
vận của Đảng (15-10-1930-15-10-2015).Dịp này chúng ta cùng suy ngẫm bài báo Dân vận của
Bác Hồ để hiểu hơn tư tưởng “cán bộ là công bộc củanhân dân “
Dân vận là công tác dân vận đã được đảng ta xác định là nhiệm vụ quan trọng ngay từ khi đảng
mới ra đời .Vấn đề này, nói đã nhiều, bàn đã kỹ nhưng tại sao có nhiều địa phương, nhiều cán
bộ chưa hiểu thấu, làm chưa đúng? Do nhận thức kém hay do nguyên nhân nào khác?
Lúc sinh thời Hồ Chí Minh căn dặn cán bộ, đảng viên phải bám dân, vận động dân, giác
ngộ dân, dựa vào dân mà sống và hoạt động. Đảng không có dân như cá không có nước; dân
không có Đảng như không có người dẫn đường chỉ lối.Người đã để lại một tư tưởng lớn cho
đảng và nhân dân ta: “Nhân dân giúp đỡ ta nhiều thìthành công nhiều, giúp đỡ ta ít thì thành
công ít, giúp đỡ ta hoàn toàn thì thắng lợi hoàn toàn”, Dân vận kém thì việc gì cũng kém; dân
vận khéo thì việc gì cũng thành công”. Đảng ta đã vận dụng tư tưởng đó vào quá trình lãnh đạo
cách mạng Việt Nam và Đảng đã có nhiều thành công trong tổ chức lực lượng cách mạng thông
qua công tác dân vận.
Thế nhưng, không ít địa phương, không ít cán bộ, đảng viên đã không hoặc “quên’’ quan
tâm đến nội dung này. Bác đã dạy rất kỹ “Bất cứ việc gì đều phải bàn bạc với nhân dân, hỏi ý
kiến và kinh nghiệm của dân …’’, nhưng trên thực tế, nhiều kế hoạch đã triển khai, nhiều dự án
đã khởi công, nhiều quyết định liên quan đến cuộc sống hàng ngày của dân mà người dân chỉ
được biết khi ‘sự đã rồi”chứ không được bàn bạc, thảo luận. Khi người dân lên tiếng phản ứng
thì cán bộ cứ quanh co, đổ lỗi cho cơ quan này, đổ thừa cho đơn vị khác mà chưa thật thà tự
kiểm điểm,tự phê bình để nhận lỗi để sửa sai .
Từ năm 1949, Bác Hồ đã chỉ trích một khuyết điểm màđến nay vẫn còn rất phổ biến: Lẽ
ra phải cử người giỏi, người tốt, được dân tín nhiệm phụ trách dân vận, thì thói thường cứ ai
kém chuyên môn, làm hỏng việc thì đùn đẩy sang phụ trách đoàn thể”. Nhiều cấp uỷ còn xem
công tác dân vận là nhiệm vụ của mặt trận và các đoàn thể; phải chăng đó là tư tưởng “xem
khinh việc dân vận”. Cử ra một ban hoặc vài người, mà thường là những cán bộ kém rồi bỏ mặc
họ.Vận được thì tốt, vận không được cũng mặc. Nhữngcán bộ khác không trông nom, giúp đỡ,
tự cho mình không có trách nhiệm dân vận’’, như BácHồ đã chỉ rõ cũng theo Bác, Cơ chế của
công tác vận động quàn chúng là “Không được ngồi lìbàn giấy, không được chỉ tay năm ngón
CHI BỘ TRƯỜNG THPT TRẦN VĂN GIÀU THÁNG 11/2015
mà phải óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm”. Nhưng một bộ phận không
nhỏ cán bộ, đảng viên chỉ thích ngồi phòng có máy lạnh, đi ô tô, chỉ nghe báo cáo mà ít đi cơ
sở, ít bam thực tế, thậm chí có cán bộ chỉ thích được tang bốc, được nghe lời hay, ghét bị phê
bình, không thích nghe lời trái ý mình; do vậy, có chủ trương, chính sách đưa ra thì “chính sách
trên trời” còn “cuộc đời dưới đất” nên chẳng thể gặp nhau .Vì vậy, có những chính sách vừa dưa
ra đã bị dân phản đối, có chính sách không đáp ứng được lòng dân, không được dân ủng hộ.
Với tầm nhìn của một nhà lãnh đạo, Bác đã cảnh báo:“Trong điều kiện Đảng cầm quyền,
cán bộ, đảng viên có chức có quyền dễ mắc vào tệ nạn quan liêu, mệnh lệnh, chủ quan, áp
đặt..Mặt khác, cũng không được suy nghĩ và hành động theo thói ban ơn, ban phát cho nhân
dân, mà phải biết khéo tổ chức lực lượng, phát huy trí tuệ, sáng kiến của dân, động viên sức dân
để trước hết làm lợi cho dân và do đó, xã hội và nhà nước cũng có thêm lợi ích”. Bác từng nói
căn bệnh mà cán bộ, Đảng viên dễ mắc phải tình trạng “Tưởng mình ở trong cơ quan chính phủ
là thần thánh rồi. Coi khinh dân gian, nói phô, cử chỉ lúc nào cũng vác mặt “Quan cách mạng”
lên. Không biết rằng thái độ kiêu ngạo đó sẽ làm mất lòng tin cậy của dân, sẽ hại đến uy tín của
chính phủ. Vậy mà vẫn có “Một bộ phận không nhỏ cánbộ, Đảng viên…” như một số nghị
quyết của Đảng đã chỉ ra. Vấn đề này không chỉ đượcđề cập một lần mà còn nhắc đi nhắc lại
nhiều lần; không chỉ đặt ra trong hội nghị của cấp địa phương, đơn vị mà còn được đưa ra trong
đại hội Đảng toàn quốc.
Với Bác, khi Đảng cầm quyền thì Đảng phải là người lãnh đạo, vừa là người đầy tớ thật
trung thành của nhân dân. Người đặt vai trò lãnh đạo của Đảng lên trước, đó là một nguyên tắc
bất biến. Song, dù đặt lên trước mặt, dù là người lãnh đạo thì mọi mục đích của Đảng cũng chỉ
để phục vụ, làm người “đầy tớ” của nhân dân, bởi, ngoài lợi ích của dân tộc, của tổ quốc thì
Đảng không có lợi ích gì khác, Đảng không phải là một tổ chức để làm quan phát tài, sâu xa
hơn, khi Đảng ta “là một Đảng cầm quyền”, thì quyềnlực có được của cán bộ, Đảng viên của
Đảng trong bộ máy nhà nước là thuộc về nhân dân, dodân “uỷ thác”. Nếu đường lối của Đảng
không vì nhân dân, nếu Đảng viên, cán bộ của Đảng không có đạo đức Cách Mạng, không là
người “Đầy tớ’. Thật trung thành của nhân dân, thì sớm hay muộn, Đảng sẽ không giữ được vai
trò lãnh đạo, cầm quyền.
Gặp gỡ cán bộ, Bác thường răn dạy : “Cơm chúng ta ăn, áo chúng ta mặc, vật liệu chúng ta
dùng đều là mồ hôi, nước mắt của nhân dân mà ra. Vìvậy, chúng ta phải đền ơn xứng đáng cho
nhân dân. Chớ vác mặt làm quan Cách mạng để dân ghét, dân khinh, dân không ủng hộ”.
CHI BỘ TRƯỜNG THPT TRẦN VĂN GIÀU THÁNG 11/2015
Ai cũng có lần mắc phải lỗi lầm. Nhưng vấn đề đặt ra là nhìn nhận lỗi lầm ấy như thế
nào? Có thật thà nhận khuyết điểm? Có dám tự chịu trách nhiệm hay chỉ thích nghe lời hay ý
đẹp? Có nghiêm túc sữa chữa, khắc phục hay đỗ lỗi cho người khác? Thành tích thì của tôi;
Khuyết điểm, hạn chế là của chúng ta ?
Người thường nhắc nhở: “Chúng ta có khuyết điểm thìthật thà thừa nhận trước mặt dân chúng.
Thành thật nhận lỗi là nét đẹp văn hoá cần thiết của người lãnh đạo. Đã hứa trước dân thì phải
làm, đã nhận lỗi thì phải sữa chữa”.
Vấn đề tự phê bình và phê bình, Người cho rằng : “Mục đích phê bình cốt để giúp nhau
sửa chữa, giúp nhau tiến bộ; để sửa đổi cách làm việc cho tốt hơn, đúng hơn; để đoàn kết và
thống nhất nội bộ”. “Vì vậy, phê bình mình cũng nhưphê bình người, phải ráo riết, triệt để, thật
thà, không nể nang, không thêm bớt. Phải vạch rõ cảưu điểm và khuyết điểm. đồng thời chớ
dùng những lời mỉa mai, chua cay, đâm thọc. Phê bình việc làm chứ không phải phê bình
người”. “Những người bị phê bình thì phải vui lòng nhận xét để sửa đổi, không nên vì bị phê
bình mà nản chí hoặc oán ghét”. Nhưng trên thực tế có nhiều trường hợp lợi dụng phê bình đề
nói xấu nhau, để “loại bỏ người không cùng phe cánhvới mình” hoặc người được phê bình thì
đâm ra thù ghét người đã giúp mình thấy lỗi sai. Cả2 thái cực đều không đúng với tư tưởng mà
Bác đã để lại cho chúng ta.
Ngẫm nghĩ từng câu, từng đoạn, suy nghĩ thật sâu về bài báo dân vận của Bác để vận
dụng trong công tác cán bộ, trong mọi hoạt động củamỗi cán bộ, Đảng viên thì ở lĩnh vực nào
cũng đều thấy đúng. Đó là đối với cán bộ, đảng viên;
Thứ nhất, trong mọi hoạt động phải phát huy vai trò độc lập, tự chủ, dám nghĩ ,dám
làm,lấy lợi ích của đảng,của nhân dân làm cơ sở chohoạt động của mình .Với mình .không tự
cao ,phải luôn học tập, tự kiểm điểm để phát triển điều hay, sữa đổi điều dở, tự phê bình mình
như rửa mặt hằng ngày. Với Người, luôn giữ thái độ chân thành, khiêm tốn, đoàn kết, thật thà,
không dối trá, lừa lọc, biết khoan dung, độ lượng. Với việc, phải đặt việc công lên trên, lên
trước; phải tận tâm, tận lực, không sợ khó, sợ khổ,việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc
gì có hại cho dân thì phải hết sức tránh.
Thứ 2, luôn gần dân, sát dân, nắm bắt nguyện vọng của nhân dân; phát huy vai trò của
nhân dân, làm lợi cho nhân dân; “phải bàn bạc với dân, hỏi ý kiến, kinh nghiệm của dân, cùng
với dân đặt kế hoạch”; “ bàn tính kỹ càng, giải thích cho dân hiểu, cổ động dân, giúp dân đặt kế
hoạch, khuyến khích, đôn đốc, theo dõi, giúp đỡ dângiải quyết những điều khó khăn”; “Phải
CHI BỘ TRƯỜNG THPT TRẦN VĂN GIÀU THÁNG 11/2015
động viên và tổ chức toàn dân ra thi hành”. Khi làmxong “phải cùng với dân kiểm thảo lại, rút
kinh nghiệm, phê bình, khen thưởng”
Thứ 3, phải luôn gương mẫu, trong mọi hoàn cảnh; Miệng nói, tay làm, thống nhất với
lời nói và hành động, thực hiện lí luận gắn với thực tiễn; Chống thói tuỳ tiện, ba hoa, chủ quan;
chống bệnh hình thức, sáo rỗng, quan liêu, coi thường dân chúng… Những căn bệnh này phá
hoại mối quan hệ cán bộ, Đảng viên với quần chúng, làm cho quần chúng mất lòng tin, chán
ghét. Luôn nhớ phương châm “Đảng viên đi trước, làng nước theo sau”; Nghiêm túc thực hiện
“Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư, kiên quyếtđấu tranh với tệ quan lieu, tham nhũng, lãng
phí, xa xỉ”. Có như vậy, cán bộ Đảng viên mới được dân mến, dân tin, dân phục; mới có thể
công tâm, sâu sát, gắn bó mật thiết với nhân dân.
Đối với cấp Uỷ, chính quyền các cấp, cần phải khẩntrương và nghiêm túc triển khai một
trong những bài học về công tác cán bộ của Bác Hồ; Đó là “Nhân dân tham gia vào công tác cán
bộ”. Đây là vấn đề được Bác đề cập từ rất sớm. Người cho rằng, đặc điểm rõ nhất trong tư
tưởng của dân chúng là họ hay so sánh vì họ nghe nhiều, thấy nhiều, hiểu nhiều. “Đối với cán
bộ cũng vậy. Cán bộ nào tốt, cán bộ nào xấu, cán bộnào có lầm lỗi mà có thể sửa đổi, ai làm
việc gì hay, việc gì quấy, dân chúng cũng biết rõ ràng”. “Vì vậy, để cho dân chúng phê bình cán
bộ, dựa theo ý kiến mà họ cân nhắc cán bộ, nhất định không xảy ra việc thiên tư, thiên vị, nhất
định hợp lí và công bằng. Đồng thời do sự dùi mài của dân chúng, cán bộ và dân chúng đều tiến
bộ, lại do đó, cán bộ và dân chúng đoàn kết chặt chẽ thêm, dựa vào ý kiến của dân chúng mà
sửa chữa. Cán bộ và tổ chức của ta”
Hiện nay, chúng ta đã tổ chức đại hội Đảng các cấp, tiến tới đại hội Đảng toàn
quốc lần thứ 12; Công tác cán bộ, nhân sự cũng đượccác cấp uỷ triển khai theo các quy
trình cụ thể; xây dựng cơ chế cụ thể, thực chất, tạo điều kiện để nhân dân tham gia. Vấn
đề này cần được thực hiện nghiêm túc, để cán bộ thực sự là“Công bộc của nhân dân”.
HT-Sưu tầm và tổng hợp
*Kết luận Bài học kinh nghiệm rút ra để áp dụng vào thực tiễn giáo dục và giảng dạy cho học sinh.
Mỗi Đảng viên tự xây dựng cho mình một chương trình hành động thích hợp .
……………………………………………………………………………………………………………………………………………..
……………………………………………………………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………..
………………………………………………………….........................................................................................